Canonical etiketi: kopyaları birleştirin ve tercih edilen sayfaları netleştirin

Canonical etiketi nedir ve nasıl çalışır?

Canonical etiketi, bir HTML sayfasının head bölümünde yer alan ve arama motorlarına o sayfanın veya benzer sayfalar grubunun tercih edilen sürümünün URL'sini bildiren bir bağlantı etiketidir. Örnek: <link rel="canonical" href="https://example.com/tercih" />.

Önemli teknik nokta: Google ve diğer arama motorları canonical etiketini bir 'ipuç'u (hint) olarak değerlendirir; kesin bir komut değildir. Bu nedenle Google bazen kendi seçimini yapabilir. Ayrıca Google, siteleri tararken ve indekslerken artık mobil sürümü birincil kaynak olarak kullanır; Temmuz 2024'ten beri Google, Search için Googlebot Smartphone ile tarama yapmaktadır. Bu, mobil ve masaüstü sürümler arasındaki farklılıkların canonical kararlarını etkileyebileceği anlamına gelir.

Canonical hangi sorunları çözer?

Canonical etiketi genellikle şu durumlarda kullanılır:

• URL parametreleriyle oluşturulan varyasyonlar (sıralama, filtre, takip parametreleri).
• Aynı içeriğin farklı erişim yolları (ör. print versiyonları veya CMS tarafından çoğaltılmış kopyalar).
• İçerik klonları veya yakın kopyalar (benzer ürün açıklamaları, çok az farklılık gösteren makaleler).
• Dil ve ülke varyasyonlarında uygun ana sürüm belirleme (hreflang ile birlikte dikkatle kullanılmalı).

Ne zaman canonical kullanmamalısınız?

Canonical her sorunun çözümü değildir. Aşağıdaki durumlarda başka yöntemleri tercih edin:

• Gerçek anlamda tek bir kaynak varsa ve diğer URL'leri tamamen kaldırabiliyorsanız — 301 yönlendirme genellikle daha temiz ve net bir çözümdür.
• Sayfayı indeks dışı bırakmak istiyorsanız — rel="canonical" yerine meta Robots noindex daha doğrudur, ancak noindex ile canonical aynı anda tutarsız sinyaller yaratabilir (aşağıda detaylı açıklama var).

Uygulama: doğru canonical örnekleri ve kurallar

Temel kurallar

• Her sayfa için bir canonical etiketi koyun; kendi kendine referans (self-referential) canonical önerilir:

<link rel="canonical" href="https://www.example.com/ornek/" />

• Canonical hedefi tam ve tutarlı bir URL olmalı (protokol, ana domain, yol ve son slash tercihleri tutarlı olmalı).
• Canonical hedefinin HTTP durum kodu 200 döndürmeli ve indekslenebilir olması tercih edilir; hedef noindex ise karışıklık oluşabilir.

Cross-domain canonical

Bir sayfa başka bir domaindeki tercihe canonical verebilir. Bu, örneğin içerik ortaklığı veya farklı bir ana site üzerindeki ana sürümü işaret etme durumunda kullanılır. Yine de canonical bir ipucudur; hedef domain'in indekslenebilir ve erişilebilir olması önemlidir.

Doğrulama ve hata ayıklama adımları

Hızlı kontrolden kapsamlı doğrulamaya

• 1) Kaynağı kontrol edin: Tarayıcıda sayfayı açın ve View Source veya DevTools > Elements bölümünde head içindeki <link rel="canonical"> etiketinin varlığını doğrulayın.
• 2) Sunucunun ne döndürdüğünü kontrol edin: Canonical etiketini görmek için HTML'i çekin. Örnek curl komutları (doğru kullanım):

HTML görmek için: curl -L https://example.com/sayfa

Sadece başlıkları görmek için: curl -I https://example.com/sayfa

Mobil kullanıcının ne gördüğünü test etmek için kullanıcı ajanını belirtin (HTML görmek istiyorsanız -I kullanmayın): curl -A "Mozilla/5.0 (iPhone; CPU iPhone OS)" -L https://example.com/sayfa

• 3) Durum kodunu ve X-Robots-Tag başlıklarını kontrol edin: curl -I ile dönen yanıt başlıklarında X-Robots-Tag: noindex veya 301/302 yönlendirmeleri var mı bakın.
• 4) Search Console URL Inspection (sizin siteniz için): Bu araç, Google'ın kullanıcı tarafından beyan edilen canonical ile Google'ın seçtiği canonical arasındaki farkı gösterir. Bu rapor, sahip olduğunuz sayfalar için karar mekanizmasını anlamaya yardımcı olur.
• 5) site: operatörünü ve index sinyallerini dikkatle kullanın: site:example.com "eşsiz ifade" araması, sayfanın Google tarafından görüldüğüne dair bir gösterge olabilir ama kesin bir kanıt değildir.

Yaygın hatalar ve düzeltme yolları

• Hata: Canonical hedefi 404 veya yönlendirme döndürüyor. Düzeltme: Canonical hedefinin 200 döndürdüğünden ve doğrudan erişilebilir olduğundan emin olun; gerekiyorsa hedefi güncelleyin veya 301 yönlendirmeleri kaldırın.
• Hata: Canonical hedefi noindex veya robots.txt ile engellenmiş. Düzeltme: Hedef sayfanın indekslenebilir olmasını sağlayın veya canonical'ı kaldırıp alternatif yöntem (301 veya noindex) kullanın.
• Hata: Farklı sayfalarda çakışan canonicallar (A canonical → B; B canonical → C). Düzeltme: Zincirleri ve çemberleri kaldırın; her sayfa kendine veya nihai tercih edilen tek bir hedefe işaret etmeli.
• Hata: Paginated sayfaları tümü ana sayfaya canonicallemek. Düzeltme: Paginated serilerde genellikle sayfaların kendine canonical bırakılması veya uygun içerik farklılaştırma tercih edilir; tüm alt sayfaları ana sayfaya canonicallemek, içerik keşfini ve kullanıcı deneyimini zayıflatabilir.

Canonical mı, 301 mi, noindex mi? Karar ağacı

Kısa karar rehberi:

• Aynı içeriğin tek bir kalıcı URL altında toplanması mümkünse ve eski URL'ler artık kullanılmayacaksa — 301 yönlendirme tercih edilir.
• Farklı URL'ler teknik sebeplerle erişilebilir kalacaksa ama arama motorlarına hangi sürümün tercih edildiğini bildirmek istiyorsanız — canonical kullanın.
• Sayfanın arama sonuçlarında görünmesini istemiyorsanız — noindex kullanın. Noindex ile canonical birlikte kullanıldığında çelişki oluşabilir; genelde hedef noindex ise canonical sinyali zayıflar.

Canonical ve hreflang ilişkisi

Dil/ülke varyasyonları için hreflang kullanıyorsanız canonical ile tutarlılık sağlayın. Her dil/ülke sayfası kendi self-canonical etiketine sahip olmalıdır; aynı zamanda hreflang etiketleri doğru biçimde referans vermelidir. Canonical, hreflang sinyalleriyle çelişmemelidir; aksi halde arama motorları hangi sürümü indeksleyeceğine karar verirken belirsizlik yaşayabilir.

Pratik kontrol listesi (sayfa başına)

1. Sayfanın head bölümünde bir <link rel="canonical"> etiketi var mı ve hedef doğru URL mi?
2. Canonical hedefi 200 döndürüyor mu? Yönlendirme zinciri veya 4xx/5xx yok mu?
3. Hedef sayfa robots meta veya X-Robots-Tag ile engellenmiş mi?
4. Sayfanın mobil ve masaüstü sürümleri arasında içerik/parity farkı var mı? (Mobil-first etkisi nedeniyle mobil görünüm önemlidir.)
5. Aynı içeriğe işaret eden dahili linkler ve sitemap girdileri tercih edilen URL'ye mi yönlendiriyor?

Stratejik notlar ve en iyi uygulamalar

• Her sayfa için self-canonical uygulamak, botlar ve analiz araçları için netlik sağlar.
• Dahili bağlantılar, sitemap ve kanonik etiketler aynı tercihleri destekleyecek şekilde tutarlı olmalı.
• CMS temalarınız veya e-ticaret filtreleme sistemleri otomatik olarak çok sayıda varyasyon yaratıyorsa, canonical politikasıyla birlikte sunucu tarafı veya relier yönlendirme stratejilerini değerlendirin.

Sonuç

Canonical etiketi, doğru kullanıldığında site mimarisini ve arama motorlarının sayfalarınızı yorumlamasını sadeleştirir. Ancak canonical bir komut değil, bir ipucudur; bu yüzden hedefin indekslenebilirliği, HTTP durumları, dahili bağlantılar ve mobil/masaüstü parity gibi faktörlerle birlikte değerlendirilmelidir. Düzenli doğrulama adımları ve tutarlı URL politikası, canonical'dan beklenen faydayı almanızı sağlar.

Sık sorulan sorular

Canonical etiketi bir yönlendirme yerine geçer mi?

Hayır. Canonical bir yönlendirme değildir; arama motorlarına tercih edilen URL'yi bildiren bir etikettir. Eğer URL'leri tamamen birleştirmek istiyorsanız ve kullanıcılar ile botlar eski URL'ye erişmeye devam edecekse, 301 yönlendirme daha kesin bir çözümdür.

Google canonical'ı her zaman dikkate alır mı?

Canonical genelde bir ipucudur ve Google çoğu durumda bunu göz önünde bulundurur; ancak Google bazen kendi seçimini uygulayabilir. Bu yüzden canonical ile birlikte diğer sinyalleri (dahili linkleme, sitemap, yönlendirmeler) tutarlı tutmak önemlidir.

Paginated (sayfalı) içeriklerde canonical nasıl uygulanmalı?

Genelde paginated dizilerde her sayfa kendi self-canonical'ine sahip olmalıdır. Tüm sayfaları tek bir özet sayfaya canonicallemek, kullanıcıların ve botların içerik keşfini zorlaştırabilir. İçerik yapısına göre 'view-all' sayfası mantıklıysa, bunu dikkatle planlayın ve indexlenebilirlik açısından test edin.

Canonical ile noindex bir arada kullanılabilir mi?

Canonical hedefinin noindex olması veya kaynak sayfanın noindex olması karmaşık sinyaller yaratır. Eğer hedef noindex ise arama motorları canonical sinyalini zayıflatabilir. Bu tür durumlarda hangi amacı gerçekten istediğinizi (indeks dışı bırakma mı, yoksa sinyal konsolidasyonu mu) netleştirip ona göre 301/noindex/canonical kombinasyonunu seçin.